Historie zaklęte w numizmatach
 Oceń wpis
   

 27 marca 2017 roku świat obiegła informacja o kradzieży stukilogramowego złotego numizmatu z berlińskiego muzeum im. Bodego. Moneta o nominale miliona dolarów została wybita z czystego złota, którego wartość wyceniana jest aż na 4 miliony dolarów. Niemiecka policja próbuje ustalić, jak udało się złodziejom wynieść tak ciężką monetę z dobrze strzeżonego obiektu. Choć od incydentu minęło niewiele czasu, wiele wskazuje na to, że przejdzie on do historii i zajmie miejsce w niechlubnym zestawieniu największych numizmatycznych kradzieży.

Berlińskie muzeum to nie jedyne miejsce, w którym można było podziwiać tę wyjątkową kanadyjską monetę. Osiem lat temu Skarbnica Narodowa organizowała wystawę tego numizmatu w Muzeum Narodowym w Warszawie. Mamy głęboką nadzieję, że niemieckim organom ścigania uda się szybko namierzyć złodziei, ponieważ Big Maple Leaf to niezwykle cenny numizmat został wybity w 24-karatowym złocie, ma imponującą średnicę 53 cm i jest wyceniany na niebagatelne 4 miliony dolarów. Królewska Mennica Kanadyjska dopracowała swoje dzieło w najdrobniejszych szczegółach, dlatego kradzież monety z pewnością dotknie pasjonatów numizmatyki, którzy chcieli zobaczyć ją na żywo komentuje wydarzenie Adam Zieliński, dyrektor zarządzający Skarbnicy Narodowej.

Numizmatyczne kradzieże, które naznaczyły historię

Poniedziałkowy incydent to nie jedyna kradzież kanadyjskich numizmatów o tej wartości. Podobne przestępstwo miało miejsce w 1996 roku w Montrealu, z tą różnicą, że skradziono wówczas nie jedną monetę, a cały transport świeżo wybitych dwudolarówek, wycenianych również na blisko 4 miliony dolarów. Ogromny ładunek zniknął niepostrzeżenie z torowiska. Policja przeczesała całą okolicę, zajrzała do każdego kantoru i punktu wymiany walut, wypytując o osoby, które w tamtym czasie wymieniały duże ilości świeżo wybitych monet dwudolarowych. Niestety śledztwo zakończyło się niepowodzeniem.

Łupem złodziei padają nie tylko monety przestępców kuszą także cenne medale. Wśród nich niewątpliwie najpopularniejsze są medale przyznawane laureatom Nagrody Nobla. Zainteresowanie budzi nie tylko cena zawartego w nich kruszcu, lecz przede wszystkim szczególna wartość symboliczna. W 2004 roku skradziony został medal noblowski przyznany w 1913 roku indyjskiemu poecie i pisarzowi Rabindranathowi Tagoreowi. Medal zniknął ze zbiorów muzeum Uniwersytetu Visva Bharati. Pomimo prowadzonego śledztwa, policji nie udało się namierzyć sprawcy. W listopadzie 2016 roku nastąpił nieznaczny przełom aresztowano mężczyznę prawdopodobnie zamieszanego w kradzież. Mimo to do dzisiejszego dnia medalu nie odnaleziono, a poszukiwania sprawców trwają nadal.

Spektakularne kradzieże numizmatów zdarzają się na całym świecie. Przestępstwem, które naznaczyło historię Stanów Zjednoczonych była kradzież 6 worków słynnych amerykańskich monet dwudziestodolarowych Double Eagle na początku ubiegłego wieku. W 1901 roku audyt w Mennicy w San Francisco wykazał, że brakuje monet o łącznej wartości 30 tysięcy dolarów. Oskarżenie padło na pracownika Mennicy, Waltera Dimmicka. Choć brakowało twardych dowodów potwierdzających to podejrzenie, Dimmickowi postawiono zarzut, gdyż to właśnie on posiadał klucze do skarbca. W procesie sądowym został uznany za winnego, jednak monet nigdy nie odnaleziono. Choć kradzież przyniosła sławę złotym dwudziestodolarówkom, to dopiero kolejne ich emisje stanowią prawdziwą numizmatyczną legendę.

Moneta o zagadkowej historii

Chyba żadna numizmatyczna historia popularnością nie dorównuje tej, której głównym bohaterem  jest złota dwudziestodolarowa moneta Double Eagle wyemitowana w 1933 r. Mimo że od ostatniej emisji minęło ponad 80 lat, to dzieje tego numizmatu do dziś budzą ogromne emocje, a wzmianki o nim trafiają na pierwsze strony amerykańskich gazet mówi Adam Zieliński. 

Bicie tej złotej dwudziestodolarówki zainicjował prezydent Theodore Roosevelt, który pragnął ukazać w niej potęgę Stanów Zjednoczonych. Projekt monety zlecił jednemu z czołowych amerykańskich rzeźbiarzy, Augustusowi Saint-Gaudens. Na awersie monety artysta przedstawił uosobienie rzymskiej bogini wolności Libertas, zaś na rewersie orła w locie na tle wschodzącego słońca.

Wybijanie monety rozpoczęto w 1907 roku. Emisje kontynuowano nieprzerwanie przez ćwierć wieku.   Sytuacja zmieniła się wraz z nadejściem Wielkiego Kryzysu w latach trzydziestych. Panika na nowojorskiej giełdzie spowodowała, że ludzie zaczęli na masową skalę wycofywać swoje depozyty z banków, doprowadzając wiele placówek do bankructwa. Znacząco uszczuplały zapasu złota zgromadzone w Banku Rezerwy Federalnej, a państwu zaczęła grozić niewypłacalność. Chcąc ratować gospodarkę, prezydent Franklin D. Roosevelt wydał dekret, na mocy którego złote monety utraciły miano oficjalnego środka płatniczego opowiada Adam Zieliński.

Przed wejściem w życie dekretu, w 1933 roku miała miejsce ostatnia emisja Podwójnych Orłów. Wybito wówczas 445 500 monet, jednakże żadna z nich nie trafiła do obiegu. Zamknięto je za pancernymi drzwiami w Mennicy w Filadelfii. Rok później zdecydowano, że złote monety zostaną przetopione i w postaci sztabek umieszczone w Fort Knox. Jedynie dwie sztuki Podwójnego Orła postanowiono zachować dla przyszłych pokoleń. Umieszczono je w Instytucie Smithsonian.

Po pewnym czasie okazało się jednak, że dwie monety zamknięte w Instytucie nie są jedynymi, które ocalono od przetopienia. Po czarnym rynku krążyło bowiem jeszcze kilka sztuk. W 1944 roku jedna z nich trafiła do prywatnej kolekcji egipskiego króla. Po detronizacji monarchy w 1952 roku w jego kolekcja numizmatów została wystawiona na aukcję. Na prośbę amerykańskich służb Double Eagle został wyłączony z oferty, jednak zanim trafił do Waszyngtonu, zapadł się pod ziemię. Przez ponad 40 lat nie pojawiały się żadne nowe informacje o monecie. Dopiero w 1994 roku jej egzemplarz ponownie pojawił się w USA. Przez kolejne lata toczyły się potyczki prawne dotyczące własności monety. W końcu, w 2001 roku podjęto decyzję o sprzedaży numizmatu i podzielenia uzyskanej kwoty pomiędzy strony sporu.

Aukcja odbyła się 30 lipca 2002 roku w nowojorskim domu aukcyjnym Sothebys. Po zaledwie sześciu minutach licytacji młotek uderzył po raz ostatni a moneta stała się własnością anonimowego nabywcy, który zaoferował rekordowe 7,6 miliona dolarów. Jeszcze bardziej niż astronomiczna cena zdumiewa fakt, że nowy właściciel nigdy nie odebrał monety. Do dzisiejszego dnia egzemplarz Double Eagle znajduje się za pancernym szkłem w holu Banku Rezerwy Generalnej w Nowym Jorku. Monecie nieustannie towarzyszy dwóch uzbrojonych strażników.

Monety Double Eagle stały się skarbem narodowym Stanów Zjednoczonych. Przez ponad 70 lat ich egzemplarze przechodziły przez ręce największych kolekcjonerów świata oraz były ścigane przez agentów Tajnych Służb. To uczyniło Podwójnego Orła najbardziej pożądaną złotą monetą. Nie dziwi więc, że kolekcjoner, który wylicytował egzemplarz na aukcji w 2002 roku był gotów zapłacić tak astronomiczną kwotę mówi Adam Zieliński. Przykład Double Eagle pokazuje, jak wiele fascynujących historii może kryć się w zaledwie jednej monecie. Czas pokaże, czy historia kradzieży Big Maple Leaf z berlińskiego muzeum dołączy do grona największych numizmatycznych zagadek wszechczasów.

 

Pozdrawiam, 

Adam Zieliński

 

Komentarze (0)
Numizmatyczne podsumowanie roku
 Oceń wpis
   

2012 rok to już historia. Minął w oka mgnieniu, ale obfitował też w wiele ciekawych i znaczących zdarzeń.

Niewątpliwie jednym z najważniejszych wydarzeń numizmatycznych nie tylko w minionym roku, ale również w ostatnich latach, był przyjazd do Polski legendarnej amerykańskiej monety Double Eagle z 1933 r. Po raz pierwszy w historii moneta ta oficjalnie opuściła Stany Zjednoczone i wyruszyła w swoje tournée po Europie. Dzięki Skarbnicy Narodowej można było ją również zobaczyć w warszawskiej Królikarni. Niesamowita historia związana z monetą przyciągnęła na wystawę w Europie tłumy pasjonatów numizmatyki nie inaczej było w Polsce w ciągu niespełna dwóch dni monetę zobaczyło ponad 2,5 tys. osób.

http://www.youtube.com/watch?v=lF-tcDKC9aQ&feature=share&list=PLULndLki9zp_Y6GjxJxryBNGRDnR9nXHF

Co ciekawe niedługo po zakończeniu wystawy zapadł kontrowersyjny wyrok w sprawie 10 kolejnych rzadkich egzemplarzy Double Eagle, które znalazła u siebie jedna z amerykańskich rodzin. Zażądała ona od rządu zapłaty w zamian za odstąpienie od prawa do własności. Sędzia orzekł jednak, że monety należą do rządu USA i rodzinie już ich nie oddał... Być może to jeszcze nie koniec tej historii.

http://www.theblaze.com/stories/judge-familys-80-million-gold-coin-collection-belongs-to-uncle-sam/

2012 to również rok dwóch wielkich imprez sportowych: organizowanych w Polsce i na Ukrainie Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej oraz Igrzysk Olimpijskich w Londynie. Nie pozostały one bez echa w numizmatycznym świecie. Skarbnica Narodowa z tej okazji wybiła kolekcję medali upamiętniających historyczne mecze reprezentacji Polski. Pojedynek na Wembley z 1973, czy mecz na wodzie z 1974 roku to tylko niektóre z legendarnych spotkań wspominanych do dziś z sentymentem przez kibiców, które znalazły się na numizmatach.

http://m.onet.pl/sport/ofsajd/faceci,w56eq

Zeszłoroczne Igrzyska Olimpijskie upamiętniła z kolei kolekcja Oficjalnych monet olimpijskich Londyn 2012, która powstała w wyniku największego w historii konkursu ogłoszonego przez Brytyjską Mennicę Królewską. Emisja wyłonionych w nim najlepszych projektów została oficjalnie zatwierdzona przez samą Królową Elżbietę II.

http://www.youtube.com/playlist?list=PLULndLki9zp_s8MQKc4BhvJafDT7QbvXy

Warto również przypomnieć, że w 2012 roku przypadała 60. rocznica powstania pierwszej oficjalnej monety olimpijskiej. Z tej okazji Skarbnica Narodowa przekazała do Polskiego Komitetu Olimpijskiego kolekcję 25 oficjalnych monet upamiętniających zmagania sportowców podczas Igrzysk Olimpijskich, które odbyły się w latach 1952-2012.

http://olimpijski.pl/pl/pages/news/5153/0

Ogólnie należy przyznać, ze rok 2012 był dla numizmatyki w Polsce bardzo dobry. Potwierdzeniem tego niech będzie fakt przekroczenia po raz pierwszy w Polsce bariery 1 mln złotych podczas aukcji numizmatycznej. http://www.katalogmonet.pl/Newsy-numizmatyczne/Magiczny-milion-złotych-przekroczony--relacja-z-3-aukcji-ANPN

Ciekawe w jakie wydarzenia będzie obfitował rok 2013? 

Życzę Państwu, żeby był jak najlepszy!

Pozdrawiam,

Adam Zieliński

Komentarze (0)
Statuetka STEVIE® AWARD dla wystawy Double Eagle
 Oceń wpis
   

Czy pamiętacie wystawę najdroższej złotej monety Double Eagle w warszawskiej Królikarni? Trudno zapomnieć :) Choć minęło już pół roku, to wciąż w pamięci mamy złoty krążek rozpalający wyobraźnię kolekcjonerów i znowu chcielibyśmy go zobaczyć :)  

Z radością informuję, że za organizację tournee monety Double Eagle po europejskich stolicach,  Grupa Samlerhuset, w skład której wchodzi Skarbnica Narodowa, zdobyła brązową statuetkę Stevie®  Award w prestiżowym konkursie International Business Awards. Nagroda została przyznana w kategorii „Komunikacja lub Kampania PR Roku – Reputation/Brand Management”.

Wystawa Double Eagle 1933 znalazła się wśród najlepszych projektów firm i organizacji z ponad 50 krajów całego świata, wybranych z ponad 3 200 zgłoszeń. Złożone z międzynarodowych ekspertów jury miało twardy orzech do zgryzienia i doceniło naszą pracę :)

O randze tego wyróżnienia świadczy fakt, że nagroda zwana jest również „Oscarami świata biznesu”, a w przeszłości w jury zasiadał m.in. sam Donald Trump!

Pozdrawiam radośnie,

Adam Zieliński

Komentarze (1)
Double Eagle 1933 w Warszawie
 Oceń wpis
   

Witajcie,

16-17 marca 2012 przyjedzie do Polski legenda amerykańskiej i światowej numizmatyki – dwudziestodolarowa złota moneta Double Eagle z 1933 r.
 
To najdroższa złota moneta świata, która kiedykolwiek została sprzedana na aukcji – kolekcjonerom na jej widok zapiera dech w piersiach, a rząd USA uznał ją za skarb narodowy!
 
Wystawa otwarta będzie dla szerokiej publiczności tylko 2 dni.
Już teraz trzeba już rezerwować czas.
 
 
16-17 marca 2012 r.
Muzeum Rzeźby im. Xawerego Dunikowskiego w Królikarni – oddział Muzeum Narodowego
w Warszawie, ul. Puławska 113a.
Wystawa czynna dla zwiedzających:
16 marca: 14:00-18:00
17 marca: 10:00-18:00
 
Warszawska wystawa jest częścią tournée po Europie, które rozpocznie się 3 marca 2012 r. w Wielkiej Brytanii. Podczas podróży, trwającej prawie miesiąc, Double Eagle będzie gościć na wystawach w siedmiu europejskich stolicach. Tournée organizowane jest przez Samlerhuset Group BV – której częścią jest nasza Skarbnica Narodowa.
 
Natomiast monetę Double Eagle wypożyczono ze zbiorów Smithsonian Institution w Waszyngtonie - jednej z największych instytucji kulturalnych na świecie.
 
Oprócz tej legendarnej emisji przedstawimy także bogatą kolekcję złotych monet, stanowiących niezwykle istotny element amerykańskiej historii.
 
Więcej o samej wystawie i tej unikalnej monecie: www.double-eagle.pl
 
Gorąco zapraszam,
 
Adam Zieliński
Komentarze (0)
Najdroższa moneta świata sprzedana za USD 7,85 miliona
 Oceń wpis
   

tekst archiwalny

08.06.2010

Najdroższa moneta świata – sprzedana za USD 7,85 miliona

 Srebrny Dollar z 1794 (Liberty Dollar) został sprzedany 20.05.2010 za rekordową cenę USD 7,85 miliona. Czyni to tę srebrną dolarówkę najdroższą monetą na świecie. Moneta, której poprzednim właścicielem był Steven L. Contursi została zakupiona w prywatnej transakcji przez Cardinal Collection Educational Foundation of Sunnyvale. 

Dotychcasowy rekord cenowy należał do złotej dolarówki z 1933 ‘Double Eagle’ za krórego zapłacono na aukcji USD 7,49 mln.

Z numizmatycznym pozdrowieniem,

Adam Zieliński

www.skarbnicanarodowa.pl

Komentarze (0)
5 centów za $3 700 000
 Oceń wpis
   

 tekst archiwalny

27.01.2010

Amerykańska 5 centówka z 1913 została sprzedana na aukcji za ponad $3,7 milliona dolarów. Przypomina to trochę aukcję 1933 Double Eagle, która na aukcji na początku tego wieku została sprzedana za ponad $7 mln. 

Rzadki egzemplarz, jeden z zaledwie pięciu o tym wzorze, należał kiedyś do króla Egiptu; “zagrał” też w serialu telewizyjnym. Nabywcą monety, tzw. Liberty Nickel, jest prywatny kolekcjoner z USA, który pragnął pozostać anonimowy. Jak oświadczył szef domu aukcyjnego, jest to najprawdopodobniej najsłynniejsza amerykańska moneta.

Kiedyś znajdowała się w kolekcji egipskiego króla Faruka, potem zmieniała właścicieli, a w 1973 roku ukazała się w jednym z odcinków popularnego serialu “Hawaii Five-O” w amerykańskiej telewizji CBS. W 2003 roku egzemplarz tej rzadkiej monety przekroczył barierę cenową miliona dolarów.

 

Komentarze (0)